Friday, September 12, 2014





Sunday, August 24, 2014



St Ignatius of Loyola, July 31, 2014

I love St Ignatius of Loyola, not because I'm a fan of the Jesuits nor because I was ordained on his feast day. I love St. Ignatius because of his spirituality, and specially because of the Ignatian retreat.
I facilitated several Ignatian retreats: after the first one, I came home with chickenpox. After the second one, I came home with flu. After the third one, I came home with internal allergies that took a long time to treat. When I was invited again, I had second thoughts about agreeing.

In spite of the trauma at the end of each retreat, I continue to love and admire Ignatius because of his spiritual legacy. Foremost in this is the hallmark of this spirituality, his central vision – “to find God in all things”.

As priests, where do we find God?  The seminary conditioned us to find God in strength – in the great and noble achievements of the human spirit. So God is there in discipline, in purity, in zeal, in simplicity, and in excellence (academics, arts or sports).

The tacit question behind our formation was “are you strong enough to become a priest?” if you possess the desired character, the virtues, the merits the formators are looking for, you are eligible for ordination. You are strong enough to become a priest.

This mentality goes on after ordination, in our every assignment. If you are capable, you become a parish priest, a formator, a chancellor, a bishop’s secretary. If you are promising, you are sent for studies abroad; you are chosen for missionary work, or elected to the council and made ready for more promotions.

Thus, as priests, we find the Lord in strength.

The problem is, nobody prepared us for the weaknesses that await us in the world. Nobody told us that we wont be strong for long. Like every mortal, as a priest, I will fail, I will forget, I will fall down, I will lose focus, I will be bent, bruised and broken… somewhere, sometime.
Nobody, at the time of ordination, was looking forward to the fact that even as he received sacred powers, he is still a weak human being.

But we are weak, this is the truth. However, we are not trained to dwell on this. We are not prepared to admit it. Some lay people are shocked and scandalized to discover their priests are weak. And when I discovered my own weaknesses, it made me sad, disturbed, hopeless.

This is where Ignatius enters with fresh inspiration: to find God in all things – and in acknowledging my weakness, I am challenged with a new question: “are you weak enough to become a priest?” can you find God in the midst of your mistakes, betrayal, sinfulness, selfishness, struggles and tears? If God can be found in strength, surely He is also, though more subtle but more powerful, in my weakness. Didn’t St. Paul say: when I am weak, them I am strong.?

If I identify God only in my strengths, it is possible that I am just looking back at myself in a mirror, saying to myself “congratulations.” But if I find him in weakness, I am really looking at the One who hangs on the Cross and together with him, hoping for my own resurrection.

We have started relating our stories – stories of weakness; and we begin to admit that many, or all, of us, are fallen. It is so painful because we are not trained for this. It is embarrassing because noWe have started relating our stories – stories of weakness; and we begin to admit that many, or all, of us, are fallen. It is so painful because we are not trained for this. It is embarrassing because now we have nothing to boast of. It is crippling because I seem to have nothing more to offer.

Yet I must find God even in this very human experience. It is only in seeing myself weak that there can be mercy, healing and grace in abundance. Just like the clay in the hands of a potter (Jeremiah), unless it entrusts itself to the hands of the potter, it cannot take form.

18 years ago, I stood before my bishop and the unspoken question was: are you strong enough to become a priest?

18 years after, I kneel before the Crucified Lord who asks of me: are you weak enough to become a priest?

May St   Ignatius   help us all to discover God in all things, in strength but even more so in our weakness.    And then to move on to discovering His will in this new situation of our lives. Amen.

Monday, June 23, 2014



Sa aking pagninilay sa Ebanghelyo sa Solemnidad ng Kristong Hari, naalala ko ang aking kabataan. Sa grade school, tayo pinapaupo ng ating mga guro ng “by row”. Ang bawat row ay may inirerepresentang ugali sa klase. Ang mga nakaupo sa unang row ay tahimik at masisipag mag-aral. Ang mga nasa pangalawang row ay may unting kakulangan sa pokus. At sa pangatlo, pang-apat at panglima.. Alam kong nauunawaan niyo ang aking ibig sabihin.

Sinasabi sa atin ng ebanghelyo na ihihiwalay niya ang mga tupa sa kambing, gaya ng ginagawa ng ibang pastol; may ilan sa kanan at yung iba sa kaliwa. Ito ay normal. Ito ay ginagawa para ipagsama ang dapat na magkakasama. Ang mga nasa kanan ay makakatanggap ng papuri at gantimpala. Ang mga nasa kaliwa ay ang mga umalis at lumisan o ang mga tumalikod sa Diyos.

Pero paano ba ako makakapunta sa unang row sa kanang bahagi? Gusto ko mapunta kung nasaan ang mga tupa. Paano ako mapapabilang sa taong tahimik? Pag dating sa mga uliran, pangarap, intension, sa tingin ko, mas madali ito kung tayo ay mapupunta sa unang row, kasama ang mga tupang nararapat papurihan dahil sa kanilang paglilingkod. Sa mga taong hindi maiisip gumawa ng masama, na ibabahagi ang kanyang buhay, mag-aalay ng paglilingkod para maranasan ang kagalakan? Madaling mangarap ng mga mabubuting bagay.

Ngunit ipinapaalala sa atin ng Ebanghelyo na hindi an gating intension at layunin ang magpapabilang sa atin sa mga tupa. Ito ay isang tunay na aksyon, praktikal na aksyon, na magbibigay daan para tayo ay maging karapat dapat na maligtas. Ang Panginoong Hesus ay binibigyan tayo ng pahiwatig sa mga bagay na adapat nating gawin, anong gawa ng pag-ibig, ang dapat nating isagawa para sa iba, anong kilos ng pagsuporta ang dapat nating ipakita bilang mga Kristyano.

Pagbabahagi ng pagkain, inumin, damit. Paglalaan ng oras sa may sakit, at nakakulong. Kabutihan sa mga hindi natin kakilala – ito ay mga aksyon, pamantayan na nagtulak kay Hesus para sabihin: “Halika, ikaw ay pinagpala ng aking Ama!”

Ito ay hindi madaling gawin, dahil ang buhay natin ay nagbago na. Tayo ay abala at nagagalit sa ating trabaho at mga pinagkakaabalahan. Ang pagbabahagi ay nagiging mahirap.

Sa paglalayo ng biyaya ng buhay na walang hanggan, Ang Diyos ay gaganitin ang parehong pamantayan sa atin. Ang kaparehas na aksyon, na hindi natin ipinagsasawalang bahala natin ay ang magpapadinig sa atin ng mga salita ng Panginoon sa Araw ng Paghuhusga: Lumayo ka sa akin, ikaw na sinumpa! Siguro ay hindi natin gusto na mapabilang sa mga row sa kaliwang dako.

Sa ating pagdiriwang ng Solemnidad ng Kristong Hari, tignan natin an gating mga puso at aksyon. Gusto ba talaga natin na makasama ang ating hari and gawin ang lahat para mapatunayan ito? Tayo unti unti ng pumapasok sa panahon ng pagdating ng ating Panginoon. Nawa ang transisyon na ito ay gawin tayong malay na ilagay ang ating mga ninanais sa praktikal, konkretong aksyon ng pagmamahal, pagbabahagi at pagsuporta.

Nawa ay maging karapat dapat tayo ng mapunta sa unang row.



Reflecting on the gospel of the Solemnity of Christ the King brought back memories of my childhood studies.  In grade school, children were classified by rows.  Each row represented a particular attitude in class.  Row one students were studious and well behaved.  Row two students are a bit more lacking in focus.  And row three, four and five… I’m sure you guess what’s going on.

The gospel tells us that the Lord will divide the sheep from the goats, like any shepherd will do; some on the right and others on the left.  It is normal.  It is done for putting order to the flock.  Those on the right receive praise and reward.  Those on the left, only rebuke and alienation from the heavenly home.

But how do I get to row one, to the right side? I want to be where the sheep are. How do I get clustered with those who behave properly and well? When it comes to ideals, dreams, intentions, I think it is easy for us to land in row one, among the sheep who are judged worthy of praise for their service of the Kingdom. Who would not want to do good, to share his life, to offer service so that others may live and experience joy? It is easy to dream good things.

But the gospel reminds us that it is not mere intentions or goals that will align us with the sheep.  It is real action, practical action, that eventually makes us worthy to be chosen for eternal salvation.  And the Lord Jesus gives us hints on what actions we really need to do, what works of love, we must perform for others, what gestures of support we must show as Christians.

Sharing my food, my drink, my clothes.  Spending time with the sick, the imprisoned. Kindness to the stranger.  – These are the actions, the standards that impel Jesus to say to us: Come, you who are blessed by my Father!

They are not very easy to do however, because our lives have changed. We are busy and frantic with work and other preoccupations.  Conscious sharing of our goods become difficult.

In forfeiting the reward of eternal life, God will use the same standards on us.  The same actions, when neglected or withheld from others will make us hear the words of the Lord on judgment day: Depart from me, you accursed!  Surely we do not want to be in that other row, on the left.

As we celebrate the Solemn Feast of Christ the King, let us look into our hearts and our actions.  Do we really desire to be with our King forever and do our actions prove that desire?  We are slowly moving on to Advent.  May this transition to a new season and church calendar make us more conscious of putting our desires into practical, concrete actions of love, sharing and support.

May we be found worthy of row one!



Sunud sunod ang paglabas ng iba’t ibang talent show mula sa ibang bansa. At nang ito ay makarating sa ating bansa, nagkaroon tayo ng iba’t ibang talent show gaya ng Pinoy Idol, Pilipinas Got Talent, Talentadong Pinoy, The Voice of the Philippines at Showtime. Hindi lang ang mga Pilipino ang naloko o nahumaling sa mga show na ito kundi pati na rin ang mga sa iba’t ibang parte ng mundo.

Inihayag ng ating Ebanghelyo ang tungkol sa mga talent. Pero ang mga talentong tinutukoy ditto ay hindi pagsayaw at pagkanta kundi ang mga mabubuting bagay na natatanggap natin sa Diyos. Ibinibahagi ng Diyos ang mga talent: iba iba ang talentong binabahagi niya sa atin. Maraming aral ang dapat nating matutunan tungkol sa mga talentong ito.

Sa una, hidni pare parehas at pantay pantay ang mga nakuha nating talent. Sabi ng Panginoon, ibinahagi ng maestro ang mga talent ayon sa kanilang abilidad. Walang namang may hawak ng lahat ng talento. Si Susan Boyle ay na-“boo” sa Britanya dahil siya ay masagwang tignan at walang appeal sa tao pero nung siya ay kumanta at bumirit, dumagundong ang lugar dahil sa hiyawan ng mga tao at nagwawagi siya sa mga ito. Nasa loob ang kanyang kagandahan.

Sinasabi sa atin ng Panginoon na huwag mainggit sa iba. Tigilan natin ang pagkukumpara ng sarili natin sa iba. Sa halip, tumingin tayo sa ating sarili at pasalamatan ang Panginoon sa mga mabubuting bagay na ipinagkaloon niya sa atin.

Pangalawa, kapag nalaman mo na ang iyong talent, linangin mo ito. Ang talent ay iba sa natural na talino o kagalingan. Ito ay mabilis lamang maglalaho at mawawala. Pero ang talent ay isang biyaya na nadadagdagan at lumalaki at nagbabago. Ang ilan ay nakatuon sa mga natural na biyaya at nakakalimutang magpokus sa tunay nilang talent.

Isang gwapong lalaki nung high school pa lang ako ang kinagigiliwan ng lahat ng babae. Ang kanyang itsura at karisma ang nagpabaliw sa mga tao sa paligid niya. Nung minsan, nakita ko siya sa dating lugar kung saan kami nakatira, siya ay hindi gwapo, siya ay matanda at madungis. Dahil sa pagsasabi niya sa mga babae para makipag-date, siya hindi nakatapos ng pag-aaral. Ngayon siya minsanan na lang magkatrabaho, depende na lang kung may darating.

Kaya huwag tayong umasa sa kung ano ang itsura natin,sa mukha, sa hugis ng katawan at sa mga muscles. Hanapin moa ng iyong tunay talent at gawin ang lahat para ito ay linangin.

At huli, tayo ay binibigyan ng dahilan ng Panginoon kung bakit natin dapat linangin an gating mga talent. Darating ang oras na tayo ay magtataya sa mga biyayang natanggap natin. Tayo ay tatanungin ng Panginoon kung paano natin ginamit an gating mga talent. Ginamit ba natin ito para papurihan ang Panginoon at tulungan ang ating kapwa. Para sa Panginoon, hindi katanggap tanggap ang maging matalino ngunit hindi nais ibahagi ang kanyang kaalaman, mahusay pero tamad magtrabaho, mayaman pero hindi mapagbigay.

Ang mabuting balita dito ay, lahat tayo ay nakakatanggap ng biyaya mula sa Panginoon. Gamitn natin ito para pabutihin an gating buhay at ang iba. Ibalik natin ang lahat ng papuri sa Panginoon.



Suddenly there were talent shows one after another, first from foreign television.  And when it landed in our country, we had Pinoy Idol, Pilipinas  Got Talent, Talentadong Pinoy, The Voice of the Philippines and Showtime.  Not only Filipinos, but people around the world, went on a talent craze, a talent infection.

The gospel speaks of talents.  But talent here does not mean show business prowess like dancing and acting.  Talent refers to the good things we receive from the Lord.  God distributes talents; he distributes varied gifts to all his children.  There are several lessons we need to remember about talents.

First, we do not receive the same or equal talents.  The Lord says, the master distributed talents, “according to the ability of each” person.  Nobody has a monopoly on all talents. Susan Boyle was booed in Britain when she appeared as a lousy, unappealing country girl.  But when she belted out her tunes, she brought the house down and went home a champion. Her beauty was not external but coming from her deeper self.

Therefore the Lord is telling us not to envy others.  We must stop comparing ourselves with others.  Instead, we must look into our selves and thank God for what good thing we find within us.

Second, if you discover your talent, your gift, then you must cultivate it. Talents are different from natural endowments.  These latter are a given and they also pass away.  But talents are gifts that can increase and grow and improve.  Some people feel lucky to have natural gifts but forget to focus on their  real talents.

A handsome boy in our high school was the crush of all the girls.  His good lucks and natural charm made the girls swarm around him.  Some time ago I found him still in our old hometown, no longer handsome but old and untidy.  Hanging out with girls on dates, he did not finish his studies.  Now he takes on any menial job he finds.

So do not rely on your looks alone, the face, figure or the muscles, as is the fad today.  Find your real talents and do everything to improve them.

Lastly, the Lord gives a clear reason why we need to enhance our talents.  There is a time of reckoning for the gifts we receive. God will confront us on how we applied our talents. Have we used them to glorify the Lord and assist our neighbor? For the Lord, it is not acceptable to be intelligent but unwilling to share your knowledge, skilled but lazy in our work, rich but lacking in generosity.

The good news is that we all have gifts from the Lord.  Let us use them to improve our lives and those of others.  Let us return the glory to the Lord.



Ito ay isa sa pinaka-alam na parabula at isa din sa pinaka-instruktibo  sa buhay at sa mga susunod. Ipinahayag ng Ebanghelyo ang tungkol sa mga birhen sa kanilang pagdalo sa isang kasalan. Sila ay inatasang salubungin ang lalaki at ihatid sa salu-salo. Ang lima ay matalino na birhen. Ang lima ay hangal. Anong ang ibig sabihin ng klasipikasyon na ito – matalino at hangal?

Bakit hindi maging matalino at ignorante? Kung ang mga birhen ay ignorante, sila ay walang malay sa ilang bagay at walang sala sa hindi pagkakaroon ng langis sa kanilang lampara. Bakit hind maging matalino at umid? Kung sila ay umid, wala silang kakayanang mag-isip at magnilay ng malalim sa mga bagay. Bakit hind maging matalino at tamad? Kung sila ay tamad, sila ay pabaya sa mga gawain nila.

Mas gusto ng Panginoong Hesus na tawaging matalino at hangal ang mga birhen. Alam ng mga hangal ang kanilang dapat gawin pero hindi nila ito ginagawa. Samantalang ang mga matatalino ay nagdala ng langis kasama ang lampara, ang mga hangal, sabi ng Panginoon: wag kayong magdala ng langis. Sadya ang hindi pagdadala ng langis!

Alam nilang mayroon silang kailangan pero hindi sila nagdala ng kahit ano. Kahit isa, wala. Pansinin natin na ang mga birhen ay hindi nagdala masyado ng langis. Sila ay nagdala lamang ng sapat at nakaraos sa pagsubok. Ang mg hangal ay hindi talaga nag-abalang magdala ng kahit ano.

Ang kasong ito ay hindi natin masasabi na dahil sa nakalimutan ito, hindi sila nasabihan o purong katamaran lang. Mukhang ang mga birhen na ito ay hindi talaga nagdala ng langis dahil wala silang balak buksan ang kanilang mga lampara. Hindi talaga nila gusto na makiisa sa diwa ng kasal. Maaring andun nga sila sa pisikal na aspeto pero sila ay wala sa espiritwal na aspeto.

Hindi ba’t minsan pag may nakakasama tayong pumunta sa beach, yung iba walang dalang “swimming gear”, o pumunta sa school na walang panulat at papel? o pumunta sa party na walang dalang regalo sa may kaarawan? Alam nila kung ano yung mga mahahalaga at mga dapat na dalhin ngunit sadyang hindi sila interesadong bigyan ito ng pansin.

Marahil ang remedy ay, interes, sigasig, kasabikan sa mga bagay at sa alin mang meron ka. Para sa buhay buhay na walang hanggan! Tayo ay makakaraos sa buhay na dala lamang ang mga pangunahing bagay, ang lampara, na walang langis para ito ay mag-apoy at magbaga at lumiwanag. May mga magkasintahang naninirahan sa isang bubong ay kuntento na sila ay hindi nakakatanggap ng sakramento ng kasal – wala silang langis para gawing pinagmumulan ng grasya ang kasal. Ang mga taong nagtatrabaho lamang para sa pera ay walang langis para maatim ang kahusayan. Ang mga mananamapalatay na nakukutento na sa mga ritwal at tradisyon ay walang langis para palalimin ang kanilang relasyon sa Panginoon.

Hinanda ng Diyos ang buhay na parang pista. Nandito ka ba para magsaya? Para makisama ng lubusan sa selebrasyon? O sumasabay lang sa agos? Mayroon pang oras. Hilingin sa Panginoon ang langis na makakapagpaliwanag sa iyong lampara.